In sommige landen is het gangbaar om één, twee – en soms zelfs meer – geslachtsnamen (achternamen) te dragen. Neem Spanje als voorbeeld. Volgens het Spaanse namenrecht krijgt een minderjarige de eerste geslachtsnaam van zijn vader, gevolgd door de eerste geslachtsnaam van zijn moeder. Het Nederlandse namenrecht steekt anders in elkaar. Er kan sinds enige tijd gekozen worden of de kinderen de achternaam van de vader of de moeder zullen krijgen, maar: er moet wel een keuze worden gemaakt. Eén achternaam acht de wetgever genoeg. Wat nu als een minderjarige een ouder heeft die uit een land komt waar het voeren van een dubbele achternaam normaal is. Kan het kind van deze persoon een dubbele achternaam krijgen?

Garcia Avello tegen België

Een geval als hiervoor geschetst speelde in de zaak Garcia Avello. Een Spaande vader en een Belgische moeder (Belgisch), woonachtig in België, wilden graag dat hun kinderen conform het Spaanse namenrecht een dubbele achternaam zouden krijgen. De Belgische autoriteiten waren van mening dat dit niet kon en wezen het verzoek van de ouders af. In deze zaak is uiteindelijk de volgende prejudiciële vraag voorgelegd aan het Europese Hof van Justitie: ‘Verzetten de beginselen van het EU-recht inzake het Europees Burgerschap en het vrije verkeer van personen zich tegen het feit dat de Belgische autoriteiten het verzoeken tot naamsverandering weigeren?’.

Het Europese Hof beantwoordde deze vraag bevestigend. Het Verdrag betreffende de Werking van de Europese Unie bevat een algemeen discriminatieverbod. Gelijke gevallen moeten gelijk behandeld worden. Maar: omgekeerd geldt ook dat ongelijke gevallen, ongelijk behandeld moeten worden. De kinderen in kwestie hadden een dubbele nationaliteit en het hebben van een dubbele nationaliteit, waardoor een kind twee verschillende achternamen heeft in twee verschillende rechtsordes, kan volgens het Hof ernstige ongemakken veroorzaken in het privéleven van een kind.

In de EU leven verschillende nationale namenstelsels door elkaar, die ook rekening moeten houden met elkaar. Met andere woorden: ‘Ja, de beginselen van het EU-recht verzetten zich tegen de weigering van de Belgische autoriteiten’.

Wat betekent deze uitspraak voor Nederland?

In Nederland is het namenrecht aangepast naar aanleiding van bovenstaande uitspraak. Thans geldt dat een minderjarige die, naast de Nederlandse nationaliteit, ook nog een andere nationaliteit bezit – of dat nou van een andere EU-lidstaat is of niet – kan verzoeken om een wijziging van zijn geslachtsnaam conform het recht van de andere staat waarvan hij de nationaliteit heeft.

Een verzoek tot geslachtsnaamwijziging wordt ingediend bij Dienst Justis. Voor de behandeling van dergelijke verzoeken rekent Dienst Justis € 835,- per verzoek.  De behandeling van het verzoek duurt ongeveer zes maanden.

Rechtsbijstand

Wenst u voor uw kind een dubbele achternaam aan te vragen? Onze advocaten kunnen u bij een dergelijk verzoek ondersteunen. U kunt telefonisch contact met ons opnemen voor een afspraak met een van onze advocaten.